Ticaret ve Şirketler Hukuku

Ticari Sözleşmenin Feshi/Uyarlanması Davası Nedir?

Ticari sözleşmenin feshi veya uyarlanması davası, sözleşmeye aykırılık ya da öngörülemeyen koşulların ortaya çıkması halinde ilişkinin sona erdirilmesini veya yeniden dengelenmesini amaçlar.

Ticari uyuşmazlıklar genellikle basiretli tacir ölçütü, ticari defterler ve sözleşme hükümleri çerçevesinde değerlendirilir. Çoğu ticari davada dava şartı olarak arabuluculuk öngörülmüştür; bu nedenle sürecin doğru planlanması zaman ve maliyet açısından önemlidir.

Nasıl Açılır ve Süreç Nasıl İşler?

Ticari davalarda arabuluculuk sonrası Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açılır. Fesih sebebi veya aşırı ifa güçlüğü koşulları değerlendirilir.

Sürecin Aşamaları

  1. Ön Değerlendirme ve Delil ToplamaUyuşmazlığın hukuki niteliği belirlenir; ilgili belgeler, kayıtlar ve tanık bilgileri bir araya getirilerek dosyanın güçlü ve zayıf yönleri değerlendirilir.
  2. Zorunlu ArabuluculukBu tür uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Anlaşma sağlanırsa süreç burada sonuçlanır; sağlanamazsa dava yoluna geçilir.
  3. Dava/Başvuru Dilekçesinin HazırlanmasıTalepler, hukuki dayanaklar ve deliller usulüne uygun biçimde dilekçeye işlenir ve yetkili mercie sunulur.
  4. Yargılama / İnceleme SüreciDuruşmalar, gerektiğinde keşif ve bilirkişi incelemeleri yürütülür; taraflar iddia ve savunmalarını delilleriyle ortaya koyar.
  5. Karar ve Kanun YollarıMahkeme kararını verir; karara karşı istinaf ve temyiz gibi kanun yollarına başvurulabilir. Kesinleşen karar icra veya ilgili işlemlerle hayata geçirilir.

Nedenleri ve Türleri

AykırılıkEdimlerin gereği gibi ifa edilmemesi.
Aşırı İfa GüçlüğüÖngörülemeyen koşullarla dengenin bozulması (uyarlama).
Haklı FesihSürekli borç ilişkilerinde haklı sebeple sona erdirme.

Bilmeniz Gerekenler

Ticari sözleşmenin feshi, karşı tarafın sözleşmeye aykırı davranması hâlinde istenebilir; uyarlama ise sözleşme kurulduktan sonra öngörülemeyen bir gelişme (örneğin aşırı ekonomik değişiklik) nedeniyle sözleşmenin ifasının bir taraf için çekilmez hâle gelmesi durumunda talep edilir. Uyarlama talebinde bulunan taraf, önce karşı tarafla görüşerek sözleşmeyi değiştirmeyi denemeli, olmazsa mahkemeye başvurmalıdır. Mahkeme, sözleşmeyi güncel koşullara uyarlayabilir, feshedebilir veya talebi reddedebilir. Bu davalarda bilirkişi incelemesiyle ekonomik dengenin ne ölçüde bozulduğu değerlendirilir.

Dayanak Mevzuat

Bu dava türü başlıca TBK m. 138 ve TTK m. 18 hükümlerine dayanır. Madde numaraları yol gösterici niteliktedir; güncel metni her zaman mevzuat.gov.tr üzerinden teyit ediniz. İlgili kanun maddelerine göz atın →

Gerekli Belgeler

Süre ve Önemli Notlar

Uyarlama istisnaidir; öncelik sözleşmeye bağlılıktadır. Fesihte, ihtar ve süre koşullarına uyulması sonucu etkiler.

İlgili Mevzuat

  • 6098 sayılı TBK m. 138 (uyarlama); ilgili fesih hükümleri

Sıkça Sorulan Sorular

Ticari Sözleşmenin Feshi/Uyarlanması Davası ne kadar sürer?
Kesin bir süre vermek mümkün değildir; süre mahkemenin iş yoğunluğuna, delil durumuna, keşif ve bilirkişi incelemesi gerekip gerekmediğine ve başvurulan kanun yollarına göre değişir. Dosyanız incelenerek genel bir öngörü paylaşılabilir; ancak bu bir taahhüt niteliği taşımaz.
Ticari Sözleşmenin Feshi/Uyarlanması Davası için hangi belgeler gerekir?
Duruma göre değişmekle birlikte genellikle Sözleşme ve ekleri, İhtar/yazışmalar, Koşulların değiştiğini gösteren veriler gibi belgeler önem taşır. Eksiksiz bir belge seti, sürecin hızlı ve sağlıklı ilerlemesine katkı sağlar. Tam liste sayfadaki 'Gerekli Belgeler' bölümünde yer almaktadır.
Ticari Sözleşmenin Feshi/Uyarlanması Davası için avukatla çalışmak zorunda mıyım?
Kanunen her davada avukatla temsil zorunlu değildir; ancak usul kuralları, süreler ve delil değerlendirmesi teknik bilgi gerektirdiğinden, hak kaybı yaşamamak adına bir avukatın hukuki desteğinden yararlanmak önerilir.
Bu konuda hukuki destek mi arıyorsunuz?Cömert Hukuk & Danışmanlık ile ön görüşme oluşturun; durumunuzu birlikte değerlendirelim.
Ön Görüşme

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayın koşullarına göre değişiklik gösterebilir ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. İçerik, TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği'ne uygun olarak hazırlanmıştır.