Miras Hukuku

Tasarrufun İptali (Saklı Paya Müdahale) Davası Nedir?

Bu dava, miras bırakanın sağlararası veya ölüme bağlı tasarruflarıyla saklı paylı mirasçıların paylarına yaptığı müdahalenin giderilmesini amaçlar. Genellikle tenkis davasıyla ilişkilidir.

Miras uyuşmazlıkları çoğu zaman aile içi ilişkilerle iç içedir ve terekedeki mal, hak ve borçların bütününü ilgilendirir. Veraset ilamı, tapu ve banka kayıtları ile tereke hesabı, uyuşmazlığın çözümünde temel dayanaklardır.

Nasıl Açılır ve Süreç Nasıl İşler?

Dava, saklı paylı mirasçılar tarafından Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır. Terekenin ve tasarrufların değeri hesaplanarak saklı paya tecavüz belirlenir.

Sürecin Aşamaları

Mirasın Açılması ve TespitiMirasbırakanın ölümüyle miras açılır; mirasçılar ve tereke (mal varlığı) tespit edilir.
Mirasçılık Belgesi ve Belge ToplamaSulh hukuk mahkemesinden veya noterden mirasçılık belgesi alınır; tapu, banka ve diğer kayıtlar toplanır.
Dava Dilekçesinin HazırlanmasıTenkis, tapu iptali, ortaklığın giderilmesi gibi talepler somut delillerle desteklenerek dilekçeye işlenir.
Yargılama ve Bilirkişi İncelemesiAsliye hukuk mahkemesinde duruşmalar yapılır; taşınmaz değeri veya miras payı için bilirkişi raporu alınabilir.
Karar ve Tapuya/Terekeye UygulanmasıMahkeme kararını verir; kesinleşen karar tapuya tescil edilir veya tereke üzerinde uygulanır.

Nedenleri ve Türleri

Saklı Paya TecavüzMirasçının kanunen korunan asgari payına müdahale.

Aşırı Bağış/KazandırmaTasarruf edilebilir oranı aşan sağlararası kazandırmalar.

Bilmeniz Gerekenler

Saklı paya müdahale nedeniyle tasarrufun iptali, miras bırakanın hayattayken yaptığı bağış veya ölüme bağlı tasarruflarla, kanunda mirasçılara ayrılan saklı payı ihlal etmesi hâlinde söz konusu olur; bu durumda tenkis davası açılması gerekir. Saklı pay, altsoy, ana-baba ve sağ kalan eş için yasal miras payının belirli bir kesridir ve miras bırakan bu payı ölüme bağlı tasarrufla dahi azaltamaz. Tenkis davası, miras bırakanın ölümünün ve tasarrufun öğrenilmesinden itibaren belirli bir süre içinde açılmalıdır. Mahkeme, saklı payı aşan kısmı orantılı olarak indirir.

Dayanak Mevzuat

Bu dava türü başlıca TMK m. 560 - 572 ve İİK m. 277 hükümlerine dayanır. Madde numaraları yol gösterici niteliktedir; güncel metni her zaman mevzuat.gov.tr üzerinden teyit ediniz. İlgili kanun maddelerine göz atın →

Gerekli Belgeler

Veraset ilamı
Tapu/banka kayıtları
Tasarruf belgeleri
Değerleme verileri

Süre ve Önemli Notlar

Saklı pay ihlaline bağlı talepler, öğrenmeden itibaren bir yıl ve her halde belirli süreler içinde ileri sürülmelidir. Tereke hesabı bilirkişi ile yapılır.

İlgili Mevzuat

4721 sayılı TMK m. 505-506, 560-565 (saklı pay, tenkis)

Sıkça Sorulan Sorular

Tasarrufun İptali (Saklı Paya Müdahale) Davası ne kadar sürer?

Kesin bir süre vermek mümkün değildir; süre mahkemenin iş yoğunluğuna, delil durumuna, keşif ve bilirkişi incelemesi gerekip gerekmediğine ve başvurulan kanun yollarına göre değişir. Dosyanız incelenerek genel bir öngörü paylaşılabilir; ancak bu bir taahhüt niteliği taşımaz.

Tasarrufun İptali (Saklı Paya Müdahale) Davası için hangi belgeler gerekir?

Duruma göre değişmekle birlikte genellikle Veraset ilamı, Tapu/banka kayıtları, Tasarruf belgeleri gibi belgeler önem taşır. Eksiksiz bir belge seti, sürecin hızlı ve sağlıklı ilerlemesine katkı sağlar. Tam liste sayfadaki 'Gerekli Belgeler' bölümünde yer almaktadır.

Tasarrufun İptali (Saklı Paya Müdahale) Davası için avukatla çalışmak zorunda mıyım?

Kanunen her davada avukatla temsil zorunlu değildir; ancak usul kuralları, süreler ve delil değerlendirmesi teknik bilgi gerektirdiğinden, hak kaybı yaşamamak adına bir avukatın hukuki desteğinden yararlanmak önerilir.

Bu konuda hukuki destek mi arıyorsunuz?Cömert Hukuk & Danışmanlık ile ön görüşme oluşturun; durumunuzu birlikte değerlendirelim.

Ön Görüşme

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayın koşullarına göre değişiklik gösterebilir ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. İçerik, TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği'ne uygun olarak hazırlanmıştır.